ILOCANO ONLINE

Iloco, literatura, cultura, kdpy.

Ti Salip Da Kalgaw Ken Burarog

Sarita ni Joel B. Manuel, Umuna a Gunggona, Salip iti Sarita a Para Ubbing, naipablaak iti Bannawag, Agosto 24, 2009.

joelmanuel

seasonsNO APAY a naaddaan iti dua a paniempo ti Kailokuan.

Awan ti makuna a paniempo idi ta inaldaw nga agtudo, inaldaw met nga aginit. Maysa a paraiso ti Amianan. Iturayan ni Apo Lung-aw ken addaan iti dua nga annak, da Apo Kalgaw ken Apo Burarog. Ay-ayatenna unay dagiti annakna, ket isudanto ti sumukat nga agturay inton mauma.

Napanunot ni Apo Lung-aw a tapno saan a tumanor nga awan ti ammoda dagiti annakna, nasken nga isaganana ti akem tunggal maysa. Narigaten a masuruanna dagiti tao ngem saan dagiti annakna. Saan ngamin a nakibibiang dagiti annakna, ket daydiay laeng nagpaspasiar, nagpininnalastog ken nagay-ayam ti ammoda.

Pinaayaban ni Apo Lung-aw dagiti baliodong nga annakna ken ni Pitopit tapno mabadangan daytoy a mangituray iti Bantay Kilang ta adu kanon ti panawen a panangiwanwanna kadagiti tao. Ngem saan nga agkinnaawatan dagiti annak iti pagturayan, no makannigid wenno makannawan. Nasken ngarud suboken ni Apo Lung-aw dagiti dua.

Inturongna dagiti dua iti leleggakan ta sadiay a nakapakleb dagiti tallo a sinublan ni higante nga Aran. Dayta ti bagkaten tunggal maysa nga ipan iti tengnga ti Kailokuan.

Gapu ta di nairuam iti rigat ni Apo Kalgaw, pinatudonna ni Palayupoy a mangbagkat. Ngem saan a makuti ti naud-udi ti sinublan.Nakiinnuman ni Apo Kalgaw ken ni Bagiw a mabaybayadan ket linaklaka laeng daytoy nga impullasit ti sinublan. Dayta ti impakita ni Kalgaw iti amana. Ngem kuna ti ama a nalaing a mangusar iti gayyem toy anakna ket insaldana ti masakbayan. Dayta ti gapuna no apay nga ay-ayamen ti Bagiw ti Kailokuan.

Saan a nagpaudi ni Apo Burarog. Inayabanna ni Karayan a gayyemna, ngem saan a kinabaelan daytoy ti sinublan. Isu nga inayabanna ni Layus a mabaybayadan ket dagus met daytoy nga induron ti sinublan iti amianan ti Bantay Simminublan. Ngem di naayatan ti ama ta insalda ni Burarog ti masakbayan. Dayta ti rason no apay malayus ti Kailokuan.

Indeklara ni Apo Lung-aw a tabla ti laban. Iti sumaruno a rikus, saanda a pabadangan. Agkinnaadu dagiti dua nga annak iti maanges nga angin. Ngem naamiris ni Apo Lung-aw a maustel la ketdi amin a nagbiag no awanen ti angsenda isu a pinasardengna dagiti dua.

Simmaruno ti innaduan iti masusop a danum. Tunggal maysa adda abuyna a mangabak. Naparkagan dagiti waig ken karayan, dagiti laeng dadakkel ti di naabbatan. Kaslan nagpuoran ti Kailokuan. Karandikang amin a karandikang. Nakayaman ni Apo Lung-aw idi sumangpet ni Pitopit a senial ti gibus ti salip.

Rinukod ni Apo Lung-aw ti danum a nainum tunggal maysa. Ngem agpadada a dua, awan surok ken kurangna. Inkeddeng ni Apo Lung-aw a maguddua ti Bantay Kilang. Mapan ken ni Kalgaw ti tangatang, ken ni Burarog met ti daga ken kadandanuman.

Nagdir-i da Apo Burarog ken Apo Kalgaw. Ket nagtulagda pay a rambakan a tinawen ti salisalda. Isu nga adda dua a paniempo ti Kailokoan.

Advertisements

September 15, 2009 - Posted by | Ilocano folklore, Ilocano literature, sarita | , , , ,

3 Comments »

  1. JBM: No coman uray anniniwan laeng ti kinaalicuteg, kinabacnang ken kinasin-aw ta panagpampanunotmo ti naituding a calidad ti m’estroc idi…

    Comment by joepadre | September 15, 2009

  2. Manong Joe,

    Napintas dayti panangyakayakmo iti ab-ababa a versionna, kaka.

    Comment by joel | September 15, 2009

  3. Dayta ti version a naimaldit diay ‘Tawid‘. Ipatulodmo man ngarud diay di pay nayukuyoc, cabsat, ta isucat iti daytoy.

    Comment by joepadre | September 17, 2009


Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

w

Connecting to %s

%d bloggers like this: